Przejdź do treści
World of Raptors

O zmierzchu termika słabnie, ptaki dzienne szukają noclegu, a sowy wylatują na łowy.

Naucz się czytać niebo

Kurs o drapieżnikach dziennych i nocnych, czyli ptakach drapieżnych i sowach: jak żyją, polują i wędrują, i jak rozpoznać je w terenie, od polskich pól po Cieśninę Gibraltarską.

Zacznij kursOtwórz atlas
drapieżniki dzienne
32
sów
10
modułów
13
lekcji
65
Pora nieba
Orlik grubodzioby, w locie
Fot. Christoph Moning, CC BY 4.0, Wikimedia Commons

Gatunek na dziś

Orlik grubodzioby

Clanga clanga

ang. Greater Spotted Eagle, hiszp. Águila moteada

Rozpiętość skrzydeł: ok. 155–180 cmDla porównania: rozłożone ręce dorosłego człowieka, ok. 170 cm
Grupa sylwetki
orły
Kiedy
IV – IX
Gdzie w kursie
Polska
Karta gatunku

Kurs

Dwie ścieżki, 13 modułów

Biologia tłumaczy, dlaczego drapieżnik wygląda i lata tak, a nie inaczej. Rozpoznawanie uczy, jak wykorzystać to w terenie. Można iść po kolei albo zacząć od jednej ze ścieżek.

Ścieżka A: Biologia

Jak drapieżniki widzą, polują, wychowują młode i wędrują, i co im dziś zagraża.

  1. A1Kim są ptaki drapieżne?Sokół jest bliżej spokrewniony z papugą niż z jastrzębiem. Ten moduł wyjaśnia, jak to możliwe i co w ogóle znaczy słowo „drapieżnik”.5 lekcji
  2. A2Anatomia łowcyKażdy ptak drapieżny to zestaw narzędzi dopasowanych do jednej pracy: znaleźć, złapać i zjeść zdobycz. W tym module rozkładasz ten zestaw na części.5 lekcji
  3. A3Polowanie i ekologiaKażdy ptak drapieżny rozwiązuje ten sam problem: jak zdobyć jedzenie, zanim skończy się energia. Ten moduł pokazuje, jak różnie można go rozwiązać.5 lekcji
  4. A4Rozród i życie rodzinnePara bielików może być razem przez wiele lat, a młody orlik krzykliwy zwykle zabija w gnieździe młodsze rodzeństwo. Życie rodzinne drapieżników bywa bardzo czułe i bardzo brutalne.5 lekcji
  5. A5WędrówkiOrlik krzykliwy z Biebrzy leci na zimę do południowej Afryki, a prawie całą drogę pokonuje, nie machając skrzydłami. W tym module dowiesz się, jak to możliwe.5 lekcji
  6. A6OchronaJeszcze kilkadziesiąt lat temu za zabicie jastrzębia dostawało się nagrodę, a sokół wędrowny znikał z Europy. Dziś bieliki gniazdują pod Warszawą, a kondory znów latają nad Kalifornią. Ten moduł opowiada, jak do tego doszło i co wciąż jest zagrożeniem.5 lekcji
  7. A7Ludzie i drapieżnikiOd tysięcy lat polujemy z sokołami, malujemy orły na sztandarach i boimy się pohukiwania sowy. Dziś możemy też ptakom drapieżnym realnie pomagać, choćby jedną dobrze zapisaną obserwacją.5 lekcji

Ścieżka B: Rozpoznawanie w terenie

Jak rozpoznać je w locie: metoda, Polska, południe Hiszpanii, cieśnina i sowy nocą.

  1. B1Metoda rozpoznawania w locieNajczęściej ptak drapieżny to sylwetka na tle nieba, daleko i pod światło. Ten moduł uczy, jak rozpoznać go mimo to.5 lekcji
  2. B2Ptaki drapieżne PolskiOd bielika nad Mazurami po myszołowa na słupie przy autostradzie: dzienne ptaki drapieżne, które można spotkać w Polsce, i jak je od siebie odróżnić.5 lekcji
  3. B3Cieśnina GibraltarskaBrama między Europą a Afryką. Kto przelatuje, jak go rozpoznać i gdzie stanąć, żeby go zobaczyć.5 lekcji
  4. B4Ptaki drapieżne południa HiszpaniiAndaluzja to jedno z najlepszych miejsc w Europie do obserwacji ptaków drapieżnych: góry z koloniami sępów, stepy z pustułeczkami, mokradła Doñany i przez cały rok orzeł iberyjski.5 lekcji
  5. B5Sowy, drapieżniki nocneSowy częściej się słyszy niż widzi. W tym module uczysz się rozpoznawać je przede wszystkim uchem, a dopiero potem wzrokiem.5 lekcji
  6. B6Marismas del Barbate, początek październikaRozlewiska u ujścia rzeki Barbate, na atlantyckim wybrzeżu na zachód od Tarify. Ostatnie drapieżniki jesiennego przelotu, pierwsze ptaki na zimę i ibis grzywiasty, którego prawie nigdzie indziej w Europie nie zobaczysz na wolności.5 lekcji

Za dnia: metoda, lekcja 1

Osiem sylwetek na tle nieba

Zanim zapytasz „jaki to gatunek?”, zapytaj „z jakiej to grupy?”. Grupę rozpoznaje się po samej sylwetce, nawet pod światło, a to zawęża wybór z kilkudziesięciu gatunków do kilku.

Sylwetka od spodu: sępy
Skrzydła
ogromne, bardzo szerokie, głębokie „palce”
Ogon
bardzo krótki
Głowa
mała, wciągnięta
Przykłady
sęp płowy, sęp kasztanowaty
Lekcja: Sylwetka, 8 grup

Nocą: moduł B5

Nocny chór

Sowy częściej się słyszy niż widzi. W tym module uczysz się rozpoznawać je przede wszystkim uchem, a dopiero potem wzrokiem.

Moduł B5: Sowy, drapieżniki nocne

Moja lista

Każdy gatunek ma tu swoje miejsce

Sylwetki zaobserwowanych gatunków wypełniają się, gdy zaznaczę je na checkliście.

Otwórz checklistę